15. Uluslararası Suç ve Ceza Film Festivali
27 Kasım – 2 Aralık
‘Herkes İçin Adalet’ sloganıyla yola çıkan Uluslararası Suç ve Ceza Film Festivali, 27 Kasım – 2 Aralık tarihlerinde 15. kez gerçekleşiyor. Program direktörlüğünü Alin Taşçıyan’ın, kısa metraj film koordinatörlüğünü Nil Kural’ın yaptığı festival adalet kavramını farklı yönlerden ele alan, İstanbul’da ilk kez gösterilecek kırk filmi bir araya getiriyor. Festivalin uzun metraj filmleri İBB Beyoğlu Sineması ve CKM – Caddebostan Kültür Merkezi Sineması’nda gösterilecek. VisionIst etkinlikleri de İBB Beyoğlu Sineması’nda yapılırken, kısa film programı ise Taksim Fransız Kültür Merkezi ve CKM – Caddebostan Kültür Merkezi Sineması’nda gerçekleşecek. Hak ve özgürlükler bağlamında hukuk ve adalet kavramlarını tartışmaya açan festival bu yılki açılışını Ali Asgari’nin İlahi Komedya‘sıyla (Komedie Elahi, 2025) yapacak. Prömiyerini Venedik Film Festivali’nde yapan film, filmi Azerice olduğu gerekçesiyle vizyona girmesi yasaklanan yönetmen Behram ve yapımcı Sadaf’ın gösterim ayarlama çabasını anlatan bir absürt komedi.
Festivalin Uluslararası Altın Terazi Uzun Metraj Film Yarışması’nda bu yıl yönetmen Wang Xiaoshuai başkanlığında toplanan jüride görüntü yönetmeni Yorgos Arvanitis, sanatçı Kezban Arca Batıbeki, oyuncu Ece Dizdar ve yönetmen, senarist ve yapımcı Rashid Masharawi yer alıyor. Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) jürisi Tuba Büdüş, Murat Tırpan ve Erman Ata Uncu’dan oluşurken, ana jüriden bağımsız olarak yarışma filmlerini değerlendirip seçim yapacak olan öğrenci jürisinde ise Yusuf Hilmi Daşkaya, Onur Dikyar, Şule Nur Saraç, Aybegüm Sarul ve Gülşen Sude Uzdil yer alıyor.
Uluslararası Altın Terazi Uzun Metraj Film Yarışması’nda yer alan on filmden yedisi Türkiye prömiyerini festival kapsamında yaparken, tamamı İstanbul’da ilk kez izleyici karşısına çıkacak. Filmler şu şekilde:
- Anıların Kokusu / The Scent of Things Remembered (Yön. António Ferreira)
- Cinema Jazireh (Yön. Gözde Kural)
- Dalga / The Wave (Yön. Sebastián Lelio)
- Dünyanın En İyi Annesi / The Best Mother in the World (Yön. Anna Muylaert)
- Hartum / Khartoum (Yön. Anas Saeed, Rawia Alhag, Ibrahim Snoopy, Timeea Mohamed Ahmed, Phil Cox)
- İki Dünya Arasında / Living the Land (Yön. Huo Meng)
- Jimmy Jaguar (Yön. Benedek Fliegauf)
- Kapana Kısılmak / Shadowbox (Yön. Tanushree Das, Saumyananda Sahi)
- Sazlıkta Cinayet / Reedland (Yön. Sven Bresser)
- Uyumayan Şehir / Sleepless City (Yön. Guillermo Galoe)
Uluslararası Altın Terazi Kısa Metraj Film Yarışması jürisinde ise oyuncu Ezgi Çelik, sinema yazarı ve gazeteci Eva Peydró ile yönetmen Umut Subaşı görev yapıyor. Yarışmada yer alan on film şu şekilde:
- Benim Adım Umut / My Name Is Hope (Yön. Sherwan Haji)
- Çekilmemiş Fotoğraflar / Photographs Not Taken (Yön. Hanneriina Moisseinen)
- Geçmişe Bakmak / In Retrospect (Yön. Mila Zhluktenko, Daniel Asadi Faezi)
- Kırıkuzakçalar (Yön. Batınay Ünsür)
- Maden / L’Mina (Yön. Randa Maroufi)
- Ramallah, Filistin, Aralık 2018 / Ramallah, Palestine, December 2018 (Yön. Juliette Le Monnyer)
- Sîtav (Yön. Dilan Toftik)
- Temel Eğitim / Primary Education (Yön. Aria Sánchez, Marina Meira)
- Vesikalık / Portrait (Yön. Farzam Tabibi)
- Yasak / The Ban (Yön. Roisin Agnew)
Festivalin geleneksel bölümlerinden ‘Adalet Terazisi’ bu yıl aile/ailesizlik kavramlarını ve toplumsal fırsat eşitliğini sorgulayan filmleri bir araya getiriyor. Seçkide dört film yer alıyor: Prömiyerini Venedik Film Festivali’nin ‘Orizzonti’ (Ufuklar) bölümünde prömiyerini yapan ve Slovakya’nın bu yılki Oscar adayı olarak belirlenen Tereza Nvotová imzalı Baba (Otec, 2025) açıklaması zor bir hatayla çocuğunu kaybeden bir babanın hikâyesini anlatıyor. Dünya prömiyerini gerçekleştirdiği Sundance Film Festivali’nde NEXT Jüri Özel Ödülü’ne uzanan Joel Alfonso Vargas imzalı Her Şeyin Bir Bedeli Var [Mad Bills to Pay (or Destiny, dile que no soy malo), 2025] yönetmenin çocukluk anılarından ilham alan hikâyesinde yoksulluk, eğitimsizlik, göçmenlik kavramlarını tartışıyor. Prömiyerini yaptığı Cannes Film Festivali’nin Belirli Bir Bakış bölümünde başrolündeki Frank Dillane’a En İyi Erkek Oyuncu ödülünü getiren Harris Dickinson imzalı Serseri (Urchin, 2025) fırsat eşitsizliği ve bağımlılık üzerine düşünürken, Paul Andrew Williams’ın sosyal gerçekçilikle psikolojik gerilimi buluşturan sarsıcı draması Yusufçuk (Dragonfly, 2025) ise toplumun kıyısında kalmış iki kadının hikâyesini anlatıyor. Filmde başrolleri paylaşan Andrea Riseborough ve Brenda Blethyn, Tribeca Film Festivali’nde En İyi Performans Ödülü’nü birlikte kazandılar.
‘Filistin ile Dayanışma’
Filistinli usta sinemacı Rashid Masharawi’nin öncülüğünde hazırlanan ve Gazze’de çekilmiş 22 kısa filmden oluşan Sıfır Noktasından: Gazze’nin Anlatılmamış Öyküleri‘nin (From Ground Zero: The Untold Stories, 2024) devam projesi Sıfır Noktasından +: Gazze’nin Bitmemiş Öyküleri (From Ground Zero + Gaza, The Unfinished Stories, 2024) festival kapsamında seyirciyle buluşuyor. Filistin’le dayanışma amacıyla programda yer alan film, aynı zamanda Gazzeli sinemacıların seslerini duyurduğu bir platform olma özelliği taşıyor. Yedi kısa ve bir uzun metraj filmden oluşan proje, film çekmenin büyük zorluklarına rağmen Gazze’deki hayatın farklı anlarına bakarken, gündelik yaşama ve Gazze’deki halkın mücadelesine dair etkileyici bir portre çiziyor.
Masharawi’nin bizzat sunacağı projede yer alan filmler şu şekilde: Reema Mahmoud imzalı Gökkubenin Altındaki Renkler (Colours Under the Sky, 2024), Aws Al-Banna imzalı Dilek (The Wish, 2024), Muhammad Al-Sharif imzalı Hasan (Hassan, 2024), Nidal Damo imzalı Bitmemiş Hikâyeler (Unfinished Stories, 2024), Alaa Damo imzalı Gazze’den Oscar’a (Gaza to Oscar, 2024), Mostafa Al-Nabeeh imzalı Farah ve Zahra’nın Hayalleri (Dreams of Farah and Zahra, 2024), Abdulrahman Sabbah imzalı Gazze Palyaçosu (The Clown of Gaza, 2024) ve I’timad Washah imzalı Küçük Hayaller (Very Small Dreams, 2024).
‘Zamanın İzlerinde’, ‘Onuruna’ ve ‘Yeryüzü Hepimizin’ seçkilerinde pek çok filmi izleyiciyle buluşturan festival kapsamında Festival kapsamında düzenlenen ve bu yılki teması ‘Yaşam Hakkı’ olarak belirlenen Uluslararası Akademik Program ise 27 Kasım–3 Aralık tarihleri arasında İstanbul Bilgi Üniversitesi Santral İstanbul Kampüsü Enerji Müzesi’nde gerçekleşecek. Dünyanın dört bir yanından akademisyenlerin katılacağı panel ve oturum gibi çeşitli etkinliklerde yaşam hakkının anayasal, ceza hukuku ve uluslararası hukuk yönleri tartışılacak; yaşam hakkını ihlal eden durumların hukuki, politik ve sosyolojik boyutları çok yönlü olarak ele alınacak. Sinemacılar, hukukçular ve farklı alanlardan uzman isimleri bir araya getiren VisionIST etkinlikleri ise 27 Kasım – 2 Aralık tarihleri arasında gerçekleşecek. ‘Barış ve Özgürlük İçinde Varolma Hakkı’, ‘İşgalin Hukuku mu? Hukukun İşgali mi?’, ‘Post-Devrim İran Sinemasının Aynasında Yaşam Hakkı: Romantik Anlardan Gerçekçi Yorumlara’ gibi başlıklarda panel ve konuşmaları içeren programda Yorgos Arvanitis’in gerçekleştireceği bir ustalık sınıfı da yer alıyor.
Festival kapsamında her sene verilen Onur Ödülleri bu yıl 26 Kasım’da İBB Beyoğlu Sineması’nda gerçekleşecek açılış töreninde sahiplerine sunulacak. Sinema Onur Ödülü oyuncu Rüçhan Çalışkur ile yönetmen Wang Xiaoshuai’ye, Sinemaya Katkı Ödülü görüntü yönetmeni Yorgos Arvanitis ile yirminci yılını kutlayan Uluslararası İşçi Filmleri Festivali’ne, Akademik Onur Ödülü de Prof. Dr. Turgut Tarhanlı’ya takdim edilecek. Bu yıl ilk kez verilecek Adalet Savunucusu Ödülü ise yönetmen Rashid Masharawi’ye sunulacak.
15. Uluslararası Suç ve Ceza Film Festivali’ne dair tüm gelişmelere festivalin internet sitesi üzerinden ulaşılabiliyor. Uluslararası Akademik Program’a dair detaylı bilgiye de aynı adresten ulaşmak mümkün.
