Bir Sinema Psikopatının Listesi: Kendini Tanıyamayanlar

,

En yüksek imtiyazlıların, yaşam öyküsü pek öyle kayda değer felaketlerle örselenmemişlerin bile hayatlarının bir ânında ve hattâ işlerin gayet tıkırında olduğu zamanlarda tattığı “var olmanın dehşeti” hissi body horror ile melodramın, bilimkurgu ile dönem filminin en kolay buluştuğu duraklardan biri olmalı. Yıllarca pusuya yattıktan sonra aniden patlak verip, kişiye belki de ömür boyu musallat olabilecek bu hisse boğucu bir soru kanonu eşlik eder: Ben hep bu kişi miydim? Gözümü neden şimdi ve burada açtım? Bu beden ne kadar bana ait? Neden bu hikâyede bana bu rol biçildi? İlerleyeceğim yönün benim için doğru yön olduğundan nasıl emin olabilirim? Benliğine, bedenine, seçimlerine bir türlü yerleşememek ayağına uygun rahat ayakkabıyı asla bulamamayı andırır. Kişi tam da bu yüzden iradesinin yöneticisinden çok esiri gibi hisseder: Sanki kişinin ‘ben’ dediği varlık, kendisini ait hissetmediği bir gidişatın zoraki katılımcısıdır. Seçimlere, davranışlara, planlara, üsluba sahip bir karakter olmak ve dahası tüm bunları tutarlılık ve devamlılıkla beslemek korkunç bir yüktür. Bu yük, abartılı bir teslimiyete de sapkın bir azme de uygun koşulları yaratır; sürüklenmek ile kararlı biçimde yürümek, katlanmak ile karşı koymak eşit derecede cazip olabilir zira “kendini tanımak” denen bela en zorlu uğraşlarımızdan biridir.

KENDİNİ TANIYAMAYANLAR
ERİNÇ SEYMEN

1. Başkasının Yüzü (Tanin no Kao, 1966)

YÖN. HIROSHI TESHIGAHARA

2. Teorem (Teorema, 1968)

YÖN. PIER PAOLO PASOLINI

3. Gece Bekçisi (Il Portiere di Notte, 1974)

YÖN. LILIANA CAVANI

4. Angel’s Egg (Tenshi no Tamago, 1985)

YÖN. MAMORU OSHII

 5. Institute Benjamenta (1995)

YÖN. QUAY KARDEŞLER

 6. Bayan Hiç Kimse (Panna Nikt, 1996)

YÖN. ANDRZEJ WAJDA

 7. Kayıp Otoban (Lost Highway, 1997)

YÖN. DAVID LYNCH

 8. Yaratık: Diriliş (Alien: Resurrection, 1997)

YÖN. JEAN-PIERRE JEUNET

 9. Şiddetin Tarihçesi (A History of Violence, 2005)

YÖN. DAVID CRONENBERG

 10. Siz, Yaşayanlar (Du Levande, 2007)

YÖN. ROY ANDERSSON

 

*Açılış fotoğrafı: Gece Bekçisi